Wokół hydroksyapatytu wapnia narosło wiele uproszczeń i skrótów myślowych. Często przedstawiany jest jako „bezpieczny biostymulator” lub „preparat poprawiający jakość skóry”. Taki opis nie oddaje rzeczywistego charakteru tej substancji.
Hydroksyapatyt wapnia jest materiałem, który ingeruje w strukturę tkanek głębokich i uruchamia procesy biologiczne o długim czasie trwania. Nie jest to procedura kosmetyczna ani neutralna ingerencja estetyczna.
Ten tekst ma na celu wyjaśnienie, jak CaHA faktycznie działa, jakie niesie ryzyko oraz dlaczego w określonych przypadkach jego zastosowanie może być niekorzystne lub nieodpowiedzialne.
Czym jest hydroksyapatyt wapnia
Hydroksyapatyt wapnia (Calcium Hydroxylapatite, CaHA) to materiał biostymulujący, składający się z mikrosfer CaHA zawieszonych w nośniku żelowym.
Po podaniu do tkanek:
daje krótkotrwały efekt objętościowy (nośnik żelowy),
inicjuje wtórną odpowiedź fibroblastyczną,
prowadzi do przebudowy i zagęszczenia tkanek.
Kluczowe: nie jest to klasyczny wypełniacz ani zabieg powierzchownej jakości skóry.
Gdzie i jak działa CaHA
Działanie CaHA koncentruje się głównie w:
tkance podskórnej,
warstwach głębokich.
Wpływ na samą skórę właściwą jest pośredni i ograniczony.
Mikrosfery CaHA działają jako:
rusztowanie (scaffold) dla fibroblastów,
bodziec do odkładania kolagenu typu I.
Efektem jest zagęszczenie i usztywnienie tkanek, a nie ich „odmłodzenie” w sensie powierzchownej struktury skóry.
CaHA = zagęszczenie i potencjalne zwłóknienie tkanek
Efekt kliniczny po CaHA wynika z:
neokolagenezy,
wzrostu gęstości tkanki podskórnej.
W określonych warunkach biologicznych proces ten może przybrać formę:
nadmiernego zagęszczenia,
zwłóknienia,
utraty elastyczności tkanek.
Proces ten:
jest częściowo nieodwracalny,
nie podlega prostemu „odwróceniu” zabiegiem korygującym.
Czas działania – fakt, nie hasło
CaHA:
działa biologicznie kilka miesięcy,
efekt kliniczny może utrzymywać się 12–18 miesięcy,
przebudowa tkankowa nie kończy się w dniu zabiegu.
To oznacza, że odpowiedź tkanek zależy od stanu organizmu w czasie, a nie wyłącznie w dniu procedury.
Choroby autoimmunologiczne i stany zapalne
Hydroksyapatyt wapnia, podobnie jak inne biostymulatory, inicjuje reakcję biologiczną.
W przypadku:
-
chorób autoimmunologicznych,
-
nieuregulowanych chorób tarczycy,
-
przewlekłych stanów zapalnych,
ryzyko:
-
nieprawidłowej odpowiedzi fibroblastów,
-
nadmiernego włóknienia,
-
powstawania guzków i stwardnień
jest istotnie zwiększone.
Remisja choroby nie eliminuje ryzyka biologicznego.
Realny problem kwalifikacji
W praktyce:
-
często nie wykonuje się aktualnych badań,
-
choroby autoimmunologiczne bywają nierozpoznane,
-
wywiad zdrowotny bywa niepełny lub nierzetelny.
W przypadku CaHA brak rzetelnej kwalifikacji zwiększa ryzyko powikłań o charakterze długofalowym.
Możliwe powikłania (bez eufemizmów)
-
guzki i stwardnienia,
-
nierówności tkanek,
-
przewlekłe reakcje zapalne,
-
utrata elastyczności,
-
deformacje konturu twarzy.
Część powikłań:
-
ujawnia się z opóźnieniem,
-
jest trudna do leczenia,
-
może mieć charakter trwały.
Stanowisko gabinetu
Zabiegi z użyciem hydroksyapatytu wapnia:
-
nie są procedurą pierwszego wyboru,
-
wymagają ścisłej kwalifikacji,
-
nie są wykonywane przy niejasnym statusie immunologicznym.
W przypadku wątpliwości dotyczących bezpieczeństwa: zabieg nie jest wykonywany.
Istnieją inne metody pracy z tkanką, które nie indukują trwałego zagęszczenia i zwłóknienia.
Świadoma decyzja
Decyzja o zabiegu CaHA powinna być podjęta w pełni świadomie.
To nie jest procedura typu „zobaczymy, jak zareaguje organizm”.
To procedura, w której reakcja biologiczna może wyprzedzić nasze oczekiwania.